BAGNA BĘDĄ ODTWORZONE.

Fot. KPN

Rusza drugi etap projektu „Ochrona i odtwarzanie mokradeł na terenie obszaru Natura 2000 „Puszcza Kampinoska”. 17 marca odbyła się pierwsza konferencja prasowa na ten temat. Była ona połączona z uroczystym podpisaniem umów partnerskich mających na celu rozpoczęcie prac na terenie puszczy. Z powodu wprowadzenia obostrzeń związanych z koronawirusem całe spotkanie odbyło się tylko w formie online, bez udziału mediów.

 Kampinoski Park Narodowy wraz z partnerami – Fundacją REC Polska, Szkołą Główną Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie oraz Urzędem Marszałkowskim Województwa Mazowieckiego – rozpoczął kolejny kompleksowy projekt ochrony mokradeł w Puszczy Kampinoskiej. To kontynuacja realizowanego w latach 2013-2019 projektu „Kampinoskie Bagna”, w ramach którego zbudowanych zostało ponad 40 obiektów małej retencji.

Powrót do natury

 Kampinoski Park Narodowy ma 365 kilometrów i kwadratowych, czyli to 3/4 powierzchni obecnej Warszawy i jeden procent Mazowsza. Na tym terenie jest wiele unikalnych, chronionych okazów flory i fauny, Na początkach XIX wieku nie było tu bagien – mówiła podczas prezentacji Anna Andrzejewska, pracownik KPN, przedstawiając mapę Puszczy Kampinoskiej z 1803 roku, sporządzoną przez Davida Gilley’ego.

Pierwsze kanały w Puszczy powstały jeszcze w XIX wieku na rzece Łasicy. Przez ponad 100 lat tereny były meliorowane. Jednak z uwagi na słabe gleby i po utworzeniu KPN zdecydowano się tych prac zaniechać i przystąpiono do odtwarzania naturalnych warunków. W 1980 roku nastąpiła reintrodukcja bobrów, a w późniejszych latach łosi i wilków.

Obecnie przystąpiono do prac nad drugim etapem, który rozpoczął się we wrześniu 2020 roku, a zakończy w czerwcu 2026 roku. Tym razem projekt „Kampinoskie Bagna II”, zwany też „Kampinos WetLife”, ma budżet 5 340 169 euro. W nim 60 procent to unijne fundusze LIFE, 35 procent Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, a pozostałe 5 procent to wkład własny partnerów. Liderem projektu jest KPN, a partnerami Fundacja REC Polska Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, Samorząd Województwa Mazowieckiego.

Krok po kroku

Jak zapowiedziano, działania odbudowujące skupiać się będą na trzech obszarach – zachodnim rejonie Łasicy, terenach Żurawiowych i Kanale Zaborowskim.

Głównym celem jest zwiększenie retencji wody dzięki budowie szeregu obiektów małej retencji oraz przekierowaniu jej ze sztucznych kanałów do licznych tu naturalnych obniżeń. W ramach projektu zaplanowano m.in. budowę 15 progów na kanałach, unaturalnienie ponad 8 tysięcy metrów kanałów, odtworzenie ekstensywnej gospodarki rolnej na 108 hektarach łąk, zwalczanie gatunków inwazyjnych, namnażanie i wsiedlanie chronionych ślimaków i płazów. Planujemy budowę platform gniazdowych dla bociana czarnego i ptaków drapieżnych, głównie bielika. Zaplanowano też wykup 80 hektarów gruntów, monitoring przyrodniczy i hydrologiczny – informowała Anna Andrzejewska.

Szczególnie zwrócono uwagę na unikalne gatunki fauny, m.in. poczwarówkę, modraszka, czerwończyka nieparkę. Większość z tych zwierząt potrzebuje do życia i rozrodu niewielkich zbiorników wodnych, które, choć obecne wśród bagien KPN, często zanikają w okresach suchych, co stanowi zagrożenie dla przetrwania ich populacji.

– Mokradła wciąż potrzebują ochrony przed suszą. Dzięki prowadzonym przez nas wykupom gruntów, obecnie większość obszarów bagiennych należy już do Skarbu Państwa. To pozwala planować działania retencyjne z dala od zabudowań i gruntów prywatnych – powiedział Mirosław Markowski, dyrektor KPN, zaznaczając, że ważna jest nie tylko współpraca z partnerami, ale też powiatami, gminami i bezpośrednio mieszkańcami okolic Kampinosu.

Pomóc siłom natury

Z kolei Adam Struzik, marszałek Województwa Mazowieckiego, zauważył, że ekstremalne zjawiska pogodowe i nasilenie zmian klimatycznych są problemem nie tylko dla przyrody, ale też człowieka i dotyczą całego Mazowsza. Naturalna retencja, jego zdaniem jest ważnym sposobem radzenia sobie z problemem wody.

Obecny na spotkaniu Michał Jerzy Zasada – rektor SGGW, dodał, że uczelnia od kilkudziesięciu lat współpracuje z KPN i włącza się zarówno w prace badawcze, jak i odtworzeniowe naturalnych warunków puszczańskich.

 – Tutejsze bagna mogą retencjonować wodę, łagodzić lokalny mikroklimat, pochłaniać dwutlenek węgla, a przy tym być jednym z najcenniejszych obszarów przyrodniczych w środkowej Polsce, przyciągającym rzesze turystów i dającym możliwość odpoczynku warszawiakom. Projekt „Kampinoskie Bagna II” jest kolejnym krokiem w tym kierunku – zaznaczył Karol Kaszyński z Fundacji REC Polska.

Bogumiła Nowak

Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis

Dodaj komentarz