Strona główna Sochaczew miasto Prywatne gimnazjum kupieckie – historia zapomniana

Prywatne gimnazjum kupieckie – historia zapomniana

351
0
PODZIEL SIĘ

Prywatna Czteroklasowa Koedukacyjna Szkoła Handlowa Stowarzyszenia Kupców Polskich mieściła się w Sochaczewie na ulicy Staszica 68. Powstała na początku lat trzydziestych dwudziestego wieku i prowadziła nauczanie do wybuchu drugiej wojny światowej.

Dzisiaj mało kto już pamięta o jej istnieniu, a i jej absolwentów raczej nie ma już wśród osób żyjących. Jak nazwa wskazuje, była to szkoła całkowicie prywatna i nie każdego było stać w tamtym czasie na opłacenie czesnego w popularnej sochaczewskiej handlówce.

Opłata miesięczna wynosiła bowiem 40 złotych i nie była to jak na tamte czasy mała kwota. Oprócz tego uczniowie ponosili jeszcze inne opłaty, często związane z dojazdem do szkoły czy opłaceniem stancji w Sochaczewie.

Popularna w okolicy

Większość uczniów szkoły stanowiły dziewczęta. Pochodziły one często z różnych okolicznych miejscowości. Niektóre dojeżdżały nawet z Kutna czy Łowicza, a później dorożką jechały z sochaczewskiego dworca na ulicę Staszica. Do szkoły chodziły osoby różnych wyznań i narodowości. Biorąc pod uwagę fakt, że Sochaczew w okresie międzywojennym był zamieszkały w dużym procencie przez osoby narodowości żydowskiej, tak więc miało to swoje przełożenie na uczniów szkoły. Uczniowie nosili charakterystyczne mundurki szkolne, a nakryciem głowy była gimnazjalna czapka.

Szkoła posiadała swój sztandar, który był rokrocznie uroczyście przekazywany przez najstarszą klasę na sochaczewskim Rynku przy ulicy Wąskiej kolejnemu rocznikowi szkoły. Swoją drogą ciekawe, co stało się ze sztandarem szkoły po 1939 roku oraz z jej archiwum?

Podobnie jak w innych szkołach, także i tutaj była drużyna harcerska, o czym świadczyć mogą stare fotografie uczniów szkoły.

Szkoła cieszyła się dużym zainteresowaniem, gdyż po jej zakończeniu absolwenci nie mieli trudności ze znalezieniem pracy w pobliskich fabrykach w Chodakowie czy Boryszewie, oraz mniejszych zakładach rzemieślniczych czy kupieckich.

Znaczną grupę uczniów szkoły stanowiła młodzież z Chodakowa. Zazwyczaj były to córki i synowie właścicieli przedwojennych chodakowskich sklepów, ale także i pracowników tutejszej fabryki jedwabiu.

W pierwszych latach istnienia szkoły uczniowie z Chodakowa byli dowożeni tzw. brykiem, dużym wielokołowym dwukonnym pojazdem z bocznymi ławkami, posiadającym miękki, utrzymujący się na prętach dach. Bryk należał do folwarku fabrycznego, kierował nim folwarczny woźnica, który dowoził także z Chodakowa uczniów do Gimnazjum Powiatowego im. Fryderyka Chopina w Sochaczewie. W połowie lat trzydziestych fabryka jedwabiu w Chodakowie zakupiła autobus, jak mówili niektórzy taki większy bus, i to on dowoził już później uczniów do szkoły. Kierowcą autobusu był w tamtym czasie pan Błaszczyk. Autobus ten służył także zawodnikom chodakowskiej „Bzury”, którzy byli nim dowożeni na mecze drużyny piłkarskiej do różnych mniej lub bardziej odległych miejscowości

Absolwenci i nauczyciele

Absolwentkami szkoły z Chodakowa były między innymi Stanisława Liberek, Zofia Kluge oraz Jadwiga Zwierzchowska.

Rodzice Zofii Kluge – Florentyna i Antoni, posiadali w latach trzydziestych dwudziestego wieku zakład masarski i małą ubojnię w Chodakowie. Zofia wyszła za mąż za Jana Bartosiaka i po wojnie prowadziła razem z mężem sklep spożywczy.

Stanisława Liberek pracowała po wojnie w fabryce jedwabiu w pionie księgowości, wyszła za mąż za Henryka Figla. Stanisława Liberek brała czynny udział w Powstaniu Warszawskim w Grupie Kampinos, za co została uhonorowana w marcu 1984 roku Medalem Wojska ustanowionym dekretem Prezydenta RP na Uchodźstwie w Londynie w dniu 3 lipca 1945 roku.

Jadwiga Zwierzchowska była córką Małgorzaty i Stanisława Zwierzchowskiego, popularnego „Dziadka” właściciela budki spożywczej naprzeciwko szkoły powszechnej w Chodakowie.

Absolwentom sochaczewskiej szkoły handlowej przysługiwało prawo do skróconej czynnej służby wojskowej na podstawie świadectwa dojrzałości lub świadectwa uzyskania egzaminu końcowego. Mówiło o tym rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych z dnia 2 sierpnia 1935 roku (Dz.U. Nr 67 poz. 419).

Kadrę nauczycielską stanowiły następujące osoby: Mieczysław Arndt, Adam Jadach, Jadwiga Królówna oraz profesorowie Iwanicki i Murach. Powyższe osoby wymieniają między innymi autorzy albumu „Stary Sochaczew”. Jak podaje w swoich notatkach Stanisława Liberek, dyrektorem szkoły był w 1939 roku profesor Dziekoński. Do kadry nauczycielskiej należał także profesor Różkowski.

Szkoła posiadała, jako jedna z nielicznych placówek, numer telefoniczny – 183, co pozwalało na lepszy kontakt z innymi placówkami, zakładami, rodzicami oraz zainteresowanymi nauką w szkole.

Każdy jej absolwent posiadał bowiem nie tylko wiedzę ogólną, jaką można było zdobyć na przykład w Powiatowym Gimnazjum w Sochaczewie, ale też wiedzę praktyczną w zakresie księgowości, prowadzenia handlu, pisania na maszynie czy korespondencji handlowej. Dużą wagę przywiązywano również do nauki języka obcego, szczególnie języka niemieckiego i angielskiego.

Na maturze pisano często pracę w języku obcym, jak również zdawano go w formie ustnej.

Zapewne żyją jeszcze osoby, których dziadkowie lub babcie chodziły do Gimnazjum Kupieckiego w Sochaczewie. Może mają fotografie ze szkoły, świadectwa jej ukończenia, popularne w tamtych czasach pamiętniki, do których wpisywali się koledzy, koleżanki czy nauczyciele. Każda tego typu pamiątka mogłaby przybliżyć nam historię tej zapomnianej przez lata szkoły. Zapraszam więc wszystkich do poszukiwań. Może uda nam się razem napisać historię szkoły raz jeszcze.

Waldemar Bronicz

Fotografie pochodzą z albumu rodzinnego Stanisławy Figiel

Copyright starafotografia.pl

 

 

PODZIEL SIĘ
Poprzedni artykułZapobiegając przemocy
Następny artykułSeria porażek trwa